قانون دسترسی آزاد به اطلاعات ۱۹۸۲ (FOI) در استرالیا چیست و چه کاربردی برای مهاجران دارد؟
- مقدمه
شفافیت در عملکرد نهادهای دولتی از پایههای دموکراسی است. استرالیا برای تضمین این اصل، «قانون دسترسی آزاد به اطلاعات ۱۹۸۲ (FOI)» را اجرا میکند. این قانون امکان دسترسی عموم مردم به اسناد، آمار و تصمیمات نهادهای دولتی فدرال را فراهم میسازد؛ مگر در مواردی که قانون بهطور مشخص استثنا قائل شده است. هدف قانون، شفافیت، پاسخگویی دولت و افزایش اعتماد عمومی است.
قانون FOI چیست؟
بر اساس قانون FOI ۱۹۸۲، هر شخص، چه در داخل و چه در خارج از استرالیا؛ از جمله شهروندان، مقیمان، مهاجران و حتی متقاضیان خارجی، میتواند درخواست دسترسی به اطلاعات دولتی ثبت کند. اصل بنیادین قانون بر دسترسی آزاد استوار است؛ یعنی دستگاههای دولتی موظف به ارائه اطلاعات هستند مگر آنکه دلایل قانونی برای عدم افشا وجود داشته باشد.
چه اطلاعاتی شامل میشود؟
- اسناد داخلی و دستورالعملها (مانند رویهها و دستورالعملهای تصمیمگیری)
- آمارها و دادهها (مانند آمارهای مربوط به ویزا یا شهروندی)
- تصمیمات سازمانهای دولتی فدرال و مبانی آنها
- اطلاعات شخصی متقاضیان (با توضیحات بیشتر در بخش بعد)
بهجز اطلاعات محرمانه مانند آنچه به امنیت ملی، حریم خصوصی دیگران یا سایر استثناهای قانونی مربوط است.
دسترسی به اطلاعات شخصی
افراد حق دارند اطلاعات و اسناد دولت درباره خودشان را درخواست و مشاهده کنند.
این اطلاعات حتی میتواند شامل یادداشتهای افسران پرونده درباره درخواست ویزا باشد، مگر در مواردی که محرمانه تشخیص داده شود یا استثنای قانونی اعمال گردد.
در صورت نادرست بودن اطلاعات شخصی، فرد میتواند درخواست اصلاح یا حاشیهنویسی ارائه دهد.
چگونه درخواست دهیم؟
سادهترین و اصلیترین راه: با تکمیل فرم آنلاین در وبسایت اداره مهاجرت استرالیا.
هنگام ثبت درخواست:
- دقیقاً مشخص کنید چه اسنادی یا بازه زمانی مدنظر است.
- در صورت درخواست اطلاعات شخصی، مدارک هویتی (مانند گذرنامه) ارائه دهید.
- یک راه ارتباطی معتبر (مانند ایمیل) معرفی کنید تا پاسخ نهایی را در آنجا دریافت کنید.
در برخی موارد، نهادهای دولتی روشهای جایگزینی مانند ایمیل یا پست را نیز میپذیرند.
اگر پاسخ نگرفتید؟
در صورت تأخیر یا رد درخواست، میتوانید به دادگاه بازبینی اداری (Administrative Review Tribunal) شکایت کنید.
همچنین مسیرهای تکمیلی زیر وجود دارد:
- بازبینی داخلی در همان اداره؛
- ارجاع به کمیسر اطلاعات استرالیا (OAIC)؛
- نهایتاً طرح شکایت نزد دادگاه/هیأت بازبینی اداری.
هزینهها
ثبت درخواست رایگان است؛ اما ممکن است بابت جستوجوی اسناد، زمان تصمیمگیری یا تهیه کپی هزینهای مطالبه شود.
در شرایط خاص، امکان کاهش یا معافیت از هزینه وجود دارد. بهویژه اگر پرداخت آن باعث مشکل مالی شود یا دسترسی به اسناد به نفع عموم مردم باشد.
محدودیتها و موارد استثنا
اگرچه اصل FOI Act بر شفافیت استوار است، اما قانون برای برخی اسناد استثنا قائل شده است. بهطور مثال:
- اسنادی که افشای آنها امنیت ملی یا روابط بینالمللی استرالیا را به خطر میاندازد.
- اسناد مرتبط با اجرای قانون و حفظ نظم عمومی.
- اطلاعات مربوط به اشخاص ثالث یا اسناد دارای محرمانگی تجاری.
- اسنادی که شامل مشاورههای حقوقی محرمانه هستند.
همچنین برخی اسناد تحت عنوان “استثنای مشروط” طبقهبندی میشوند، به این معنا که تنها در صورتی منتشر نمیشوند که انتشار آنها برخلاف منافع عمومی تشخیص داده شود.
اهمیت FOI برای مهاجران
- دسترسی به پروندههای مهاجرتی (از جمله اسناد و یادداشتهای مرتبط)
- درک دلایل تصمیمگیری درباره پروندهها
- امکان اصلاح اطلاعات نادرست
بسیاری از متقاضیان مهاجرت در مراحل حساس پرونده خود از FOI برای دفاع بهتر از حقوقشان استفاده میکنند.
جمعبندی
قانون FOI ۱۹۸۲ ستون مهمی برای شفافیت، پاسخگویی و اعتماد عمومی در استرالیاست. برای مهاجران و متقاضیان ویزا، آشنایی با این قانون یک ابزار کاربردی و ارزشمند محسوب میشود.
راههای ارتباطی
برای دریافت راهنمایی تخصصی و پیگیری مؤثر درخواست FOI، با مؤسسه حقوقی و مهاجرتی دکتر دانی و وکلا (DDAMIGRATION) در ارتباط باشید.
